Ryszard Jerzy Książyński
Biografia
Ryszard Jerzy Książyński urodził się 29 lutego 1924 roku w Dąbrowie Górniczej. W młodości wstąpił do harcerstwa, które zaprowadziło go do żeglarstwa; pierwszy kontakt z żeglarstwem nawiązał w 1938 roku w Harcerskim Ośrodku Morskim w Gdyni. W latach 1943–1944 ukończył konspiracyjną szkołę podchorążych i jako żołnierz AK (ps. Oksza) brał udział w akcjach sabotażowych; po rozwiązaniu AK w 1945 przeszedł do życia cywilnego.
Po wojnie studiował w Krakowie na Akademii Handlowej (1946–1948) i wstąpił do Akademickiego Związku Morskiego. W 1946 powrócił do żeglarstwa; w latach 1947–1949 pływał na jachtach pod komendą kapitanów Henryka Fronczaka, Jana Gołubiewa i Włodzimierza Jacewicza, m.in. na Dar Żoliborza, Jowisz, Jurand II, Neptun, Jedność i Generał Zaruski, pełniąc funkcje załogi i oficerskie.
W Szczecinie zaangażował się w odbudowę żeglarstwa, współtworzył pierwszy oddział AZM na Wybrzeżu Zachodnim (1948) oraz po fuzji AZM z AZS w 1949 został członkiem i wiceprezesem AZS ds. technicznych. Od 1951 do 1957 był etatowym kapitanem s/y Chrobry. W latach 1958–1960 przeniósł się do Krakowa, gdzie kierował ośrodkami żeglarskimi i prowadził gospodarstwo rolne; jednocześnie kontynuował żeglarstwo i działalność szkoleniową w Krakowie i Katowicach.
W połowie lat 60. XX wieku kontynuował pracę wychowawczą i organizacyjną na Śląsku, m.in. w Turystycznym Klubie Żeglarskim Tramp w Katowicach, a także w Kole Kapitanów Śląsk; uzyskał tytuł magistra ekonomii (1967) i patent Kapitana Motorowodnego. W 1972 objął funkcję etatowego kapitana jachtu Leonid Teliga i prowadził go w Rejsie Żagla 74 i Atlantyckiej części Operation Sail 76. Po powrocie doprowadził jacht do Nowego Orleanu, stając się pierwszym polskim i pierwszym dużym jachtem żaglowym, który opłynął Amerykę; za ten rejs przyznano mu wyróżnienie w Konkursie Rejs Roku w Głosie Wybrzeża (1976).
W 1990 przeszedł na emeryturę zawodową; w 1991 wziął udział w rejsie szkoleniowym na jachie Generał Zaruski, a w 2002 Bractwo Wybrzeża nadało mu Medal Bractwa Wybrzeża. Zmarł 28 sierpnia 2013 roku w Bytomiu; pochowany na cmentarzu parafialnym kościoła NMP w Katowicach-Wełnowcach.