Bolesław Zygmunt Świętochowski

Naukowiec
17.09.1895 06.12.1975 Dąbrowa Górnicza

Biografia

Urodził się 17 września 1895 roku w Dąbrowie Górniczej w rodzinie Tomasza i Stanisławy z Kłobukowskich. Po ukończeniu 7-klasowej Szkoły Handlowej Zgromadzenia Kupców i Szkoły Realnej im. Staszica w Warszawie kontynuował naukę w Średniej Szkole Rolniczej w Chrudimiu na Morawach, gdzie w 1913 r. uzyskał świadectwo dojrzałości z odznaczeniem. W tym samym roku podjął studia na Kursach Przemysłowo-Rolniczych (późniejszej Królewsko-Polskiej Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie) i ukończył je w 1916 r. z dyplomem agronoma.

Po studiach odbył roczną praktykę w majątku Sobieszyn, po czym objął kierownictwo uprzemysłowionego gospodarstwa w Ogrodzieńcach. Od grudnia 1918 do października 1920 r. ochotniczo służył w Wojsku Polskim w 3. Pułku Ułanów. Brał udział w wojnie, uzyskał stopień podoficerski i został odznaczony Krzyżem Walecznych.

W 1920 r. rozpoczął pracę naukową jako starszy asystent w Katedrze Hodowli Zwierząt Uniwersytetu Poznańskiego, a po roku jako adiunkt w Katedrze Ogólnej i Szczegółowej Uprawy Roślin SGGW w Warszawie. Stopień doktora nauk rolniczych uzyskał w 1927 r. W 1928–1930 dyrektor Zakładu Doświadczalnego Uprawy Tytoniu w Piadykach pod Kołomyją.

Od 1930 r. kierował Zakładem Doświadczalnym Uprawy Torfowisk w Sarnach na Wołyniu, Wydziałem Rolniczo-Lasowym Akademii Rolniczej w Dublanach. W 1935 r. habilitował się na Wydziale Rolniczym SGGW. W grudniu 1936 otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego uprawy roli i roślin na Wydziale Rolniczo-Leśnym Politechniki Lwowskiej. Został powołany na Kierownika Katedry Ogólnej i Szczegółowej Uprawy Roślin. W latach 1939–1944 prowadził we Lwowie wykłady w Instytucie Politechnicznym i na Kursach rolniczych.

W 1945 r. przeniósł się do Poznania, gdzie na Wydziale Rolniczym Uniwersytetu objął stanowisko profesora. Wkrótce przeniósł się do Wrocławia. Od końca 1945 r. uczestniczył w organizacji Wydziału Rolniczego Uniwersytetu i Politechniki we Wrocławiu. Był organizatorem Katedry Ogólnej Uprawy Roli i Roślin. W 1946 r. wybrano go Dziekanem Wydziału Rolniczego, a w 1951 r. Prorektorem ds. Nauki w Wyższej Szkole Rolniczej. Jednocześnie współorganizował Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa, którego w 1950 r. został wicedyrektorem i kierownikiem Zakładu Uprawy Roli i Płodozmianów. W 1950 r. otrzymał Państwową Nagrodę Naukową III stopnia za badania w zakresie uprawy i nawożenia roślin.

Współpracował z praktyką rolniczą. Przed wojną pracował w Lwowskiej Izbie Rolniczej, po wojnie został przewodniczącym Rady Naukowej przy WRN we Wrocławiu, a od 1955 r. również Rady Naukowo-Technicznej przy Ministrze Rolnictwa. Brał aktywny udział w pracach wielu towarzystw naukowych. W latach 1933–1935 przewodniczył Polskiej Sekcji Torfowej Międzynarodowego Towarzystwa Gleboznawczego. Od 1936 r. był członkiem Polskiej Akademii Umiejętności i Polskiego Towarzystwa Botanicznego. Współorganizował Wrocławskie Towarzystwo Naukowe; w 1951 r. został pierwszym przewodniczącym Wydziału Rolniczego. W 1952 r. został członkiem korespondentem, a w 1961 r. członkiem rzeczywistym PAN.

Od 1954 r. przewodniczył Komisji dla Podniesienia Żyzności Gleb Lekkich PAN. Był członkiem Rady Naukowej Instytutu Maszyn Rolniczych w Poznaniu, Biologii Stosowanej we Wrocławiu, Zakładu Ekologii PAN, IUNG-u. W 1968 r. został członkiem zagranicznym Wszechzwiązkowej Akademii Nauk Rolniczych ZSRR im. Lenina.

W 1930 r. ożenił się z Marią Zienkiewiczówną (zm. 1977), z którą miał syna Tomasza (1932–1946) i córkę Ewę (1936–1946). Zmarł 6 grudnia 1975 we Wrocławiu, pochowany na cmentarzu Świętej Rodziny (sektor 3-18-28,28a).

Wkład do nauki polskiej ds. uprawy roli i roślin obejmował usystematyzowanie podstaw naukowych, wyodrębnienie pięciu zespołów uprawek i ich znaczenia w płodozmianie oraz wskazanie możliwości upraszczania uprawy. Badania obejmowały również dobór roślin, nawożenie organiczne i mineralne w zmianowaniu, a prace nad uprawą zerową były kontynuowane w późniejszych latach. Był także inicjatorem prac nad ochroną środowiska rolniczego, wykorzystaniem popiołów do produkcji rolniczej oraz badaniami nad zmianowań i płodozmianów.

Profesor prowadził liczne badania metodyczne, w tym izotopowej metody oznaczania dynamiki wzrostu korzeni oraz oznaczania pozostałości herbicydów w glebie. Dzięki jego działalności katedra we Wrocławiu stała się ośrodkiem zajmującym się uproszczeniami uprawy roli.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Usystematyzował naukowe podstawy uprawy roli, wyodrębnił pięć zespołów uprawek i ich znaczenie w płodozmianie
Pełnił funkcje Dziekana Wydziału Rolniczego (1946) i Prorektora ds. Nauki (1951) we Wrocławiu
Otrzymał Państwową Nagrodę Naukową III stopnia za badania w zakresie uprawy i nawożenia roślin (1950)
Odznaczony Krzyżem Walecznym (1920), Złotym Krzyżem Zasługi (1951) oraz Medalem Kopernika PAN (1973) i Medalem Marii Skłodowskiej-Curie (1954)

Ciekawostki

Były żołnierz Armii Krajowej – pseudonim Żubr
Żonaty z Maria Zienkiewiczówną; miał syna Tomasza i córkę Ewę
Zmarł we Wrocławiu i pochowany na cmentarzu Świętej Rodziny

Udostępnij